Boekestijn en De Wijk

Moskou zet Oreshnik in | Poetin onder druk | Optimisme over deal met Iran

HET ZIJN DE BOEKESTIJN EN DE WIJK OVERSTAPWEKEN! Word lid van Boekestijn en De Wijk Plus voor reclamevrij luisteren, vele extra's en straks ook voor de zaterdaguitzending (sorry). Ga naar Boekestijnendewijk.nl, met de kortingscode NAVO luistert u voor maar €25 een heel jaar op uw favoriete podcast-app.
Rusland zet hypersonische Oreshnik-raketten in tegen Kyiv en schuift daarmee ongemakkelijk langs de grens tussen conventionele en nucleaire oorlog. Arend Jan Boekestijn en Rob de Wijk duiden waarom deze dual-capable wapens de NAVO zenuwachtig maken, maar militair gezien vooral een reactie zijn op Oekraïnes succesvolle aanvallen in de Russische diepte. De Oekraïense dronecampagne ondermijnt Russische logistiek en energievoorziening, terwijl een opmerkelijke doorbraak bij Vovchansk de kwetsbaarheid van de Russische verdediging blootlegt.
Het Kremlin probeert ondertussen stoer te blijven, maar de spanningen in Moskou lopen op. Rob schetst hoe elite en bedrijfsleven mopperen over een oorlogseconomie waarin defensie-industrie wint en civiele sector en sociale voorzieningen verliezen. Poetin blijft echter wedden op de langste adem in de Donbas, terwijl Macron en de Finse president Alexander Stubb zich aanbieden als Europese gesprekspartners in een nog ongewis diplomatiek spel.
In Washington raakt Donald Trump verstrikt in zijn eigen Iran-strategie, nu een mogelijk akkoord over de straat van Hormuz en het nucleaire dossier uiteenvalt. Boekestijn en De Wijk bespreken hoe Teheran harde voorwaarden stelt rond sancties en bevroren tegoeden, terwijl Republikeinse haviken de deal al afschieten als zwakker dan het Obama-akkoord. De vraag wie hier uiteindelijk met de slechtste deal blijft zitten, houdt beide fronten stevig in beweging.
[Samenvatting geschreven door AI en gecontroleerd door mens]
Over de Podcast
Arend Jan Boekestijn en Rob de Wijk gaan onder leiding van Hugo Reitsma op zoek naar de nieuwe wereldorde. Wat betekenen oorlog, machtspolitiek en economische verschuivingen voor Europa en Nederland? In elke aflevering duiken zij in de geopolitieke actualiteit.
In 2022 werd Boekestijn en De Wijk uitgeroepen tot winnaar in de categorie Nieuws & Politiek tijdens de Dutch Podcast Awards
Reageren?
Op X: @ajboekestijn en @robdewijk
Bluesky: @hugoreitsma.bsky.social
Mail: [email protected]
Over de makers:
Arend Jan Boekestijn is een Nederlands historicus en voormalig politicus. Hij studeerde geschiedenis en politieke wetenschappen aan de Vrije Universiteit in Amsterdam. Boekestijn is voormalig Tweede Kamerlid (tot 2009). Sinds 1989 is hij verbonden aan de vakgroep geschiedenis van de Universiteit Utrecht en sinds 2016 lid van commissie Vrede en Veiligheid van AIV.
Rob de Wijk studeerde eigentijdse geschiedenis en internationale betrekkingen, promoveerde op kernwapenstrategieën, werd hoogleraar in Leiden en richtte in 2007 het Den Haag Centrum voor Strategische Studies op.
Hugo Reitsma studeerde rechten en politicologie. Hij werkte eerder als politiek verslaggever en vanuit verschillende conflictgebieden. Hij is auteur van het boek ‘Boekestijn en De Wijk voorspellen de toekomst’ (november 2023).
See omnystudio.com/listener for privacy information.

Amerika en China zijn verwikkeld in een race om suprematie in AI en Europa bungelt weer eens achteraan. De gevolgen daarvan kunnen ingrijpend zijn. Te gast: Marietje Schaake, fellow aan het Institute for Human-Centered Artificial Intelligence aan de Universiteit van Stanford.
Boek: De Machtscode
Marietje Schaake schetst hoe kunstmatige intelligentie de machtsbalans tussen Verenigde Staten, China en Europa verandert en waarom Europese afhankelijkheid van Amerikaanse AI-bedrijven gevaarlijk wordt. Zij wijst op de politieke verwevenheid tussen Silicon Valley en Washington, de Cloud Act en bedrijven als Palantir, die tegelijk in Oekraïne en Gaza actie zijn. Dat alles maakt Europese digitale soevereiniteit tot een veiligheidsdossier, niet alleen een marktkwestie.
Rob de Wijk en Arend Jan Boekestijn benadrukken hoe langzaam Europa beweegt in wetgeving, kapitaalmarkt en defensiesamenwerking, terwijl AI al wordt ingezet voor autonome wapensystemen. De AI Act, een Europese chipsindustrie en een echte kapitaalmarkt moeten tegelijk snelheid en bescherming bieden, maar botsen op politieke terughoudendheid. De vraag wordt hoe lang Europa nog kan vertrouwen op Amerikaanse bescherming terwijl het zelf geen AI-supermacht is.
De gesprekspartners bespreken ook de acute risico's van open source intelligence, hackende AI-modellen zoals Anthropic’s Mythos en het strategische gewicht van ASML in de wereldwijde chipoorlog. Schaake ziet een groeiend verzet in de VS tegen datacenters en AI-banenverlies, en tegelijk een kans voor Europa om talent aan te trekken en een eigen democratisch AI-ecosysteem te bouwen. Wie wil begrijpen waarom AI geen gadget maar machtsinstrument is, hoort hier hoe die strijd nu al over Europese hoofden wordt uitgevochten.
[Samenvatting geschreven door AI en gecontroleerd door mens]
Over de Podcast
Arend Jan Boekestijn en Rob de Wijk gaan onder leiding van Hugo Reitsma op zoek naar de nieuwe wereldorde. Wat betekenen oorlog, machtspolitiek en economische verschuivingen voor Europa en Nederland? In elke aflevering duiken zij in de geopolitieke actualiteit.
In 2022 werd Boekestijn en De Wijk uitgeroepen tot winnaar in de categorie Nieuws & Politiek tijdens de Dutch Podcast Awards
Reageren?
Op X: @ajboekestijn en @robdewijk
Bluesky: @hugoreitsma.bsky.social
Mail: [email protected]
Over de makers:
Arend Jan Boekestijn is een Nederlands historicus en voormalig politicus. Hij studeerde geschiedenis en politieke wetenschappen aan de Vrije Universiteit in Amsterdam. Boekestijn is voormalig Tweede Kamerlid (tot 2009). Sinds 1989 is hij verbonden aan de vakgroep geschiedenis van de Universiteit Utrecht en sinds 2016 lid van commissie Vrede en Veiligheid van AIV.
Rob de Wijk studeerde eigentijdse geschiedenis en internationale betrekkingen, promoveerde op kernwapenstrategieën, werd hoogleraar in Leiden en richtte in 2007 het Den Haag Centrum voor Strategische Studies op.
Hugo Reitsma studeerde rechten en politicologie. Hij werkte eerder als politiek verslaggever en vanuit verschillende conflictgebieden. Hij is auteur van het boek ‘Boekestijn en De Wijk voorspellen de toekomst’ (november 2023).
See omnystudio.com/listener for privacy information.

Russische raffinagecapaciteit keldert | Opschalen wapenproductie gaat traag | Trump zwabbert vrolijk verder
Oekraïense drones leggen Russische olieraffinaderijen stil terwijl het front militair vastzit. Arend Jan Boekestijn en Rob de Wijk duiden hoe aanvallen op Jaroslavl en andere raffinaderijen een kwart van Ruslands capaciteit raken, burgers aan de pomp treffen en Moskou dwingen meer munitie in luchtverdediging te steken. De beperkte Oekraïense terreinwinst verandert volgens hen weinig aan de strategische patstelling, die voor Vladimir Poetin steeds existentiëler wordt.
De Europese defensie-industrie kraakt terwijl NAVO-landen recordbedragen uitgeven en toch te weinig slagkracht krijgen. Rob de Wijk schetst vanaf de GLOBSEC-conferentie hoe trage aanbestedingen, risico-averse politici en machtige defensiereuzen innovatie afremmen, terwijl start-ups met cruciale drone- en AI-technologie achteraan in de rij staan. Europese leiders durven publiekelijk nog niet te breken met de Amerikaanse veiligheidsparaplu, maar voelen dat ze het continent zelf moeten kunnen verdedigen.
In het Midden-Oosten herstelt Iran sneller dan verwacht zijn militaire capaciteit, geholpen door Rusland en China. De strijd om de Straat van Hormuz, Iraanse tolplannen met Oman en raketregen op Golfstaten vergroten de onzekerheid rond olieprijzen en zeeverkeer. Intussen veroorzaakt het grillige beleid van de Verenigde Staten – van Iran en Cuba tot Taiwan en Polen – groeiende irritatie bij bondgenoten, die zich afvragen hoe lang zij deze dubbelrol nog kunnen verdedigen.
[Samenvatting geschreven door AI en gecontroleerd door mens]
Over de Podcast
Arend Jan Boekestijn en Rob de Wijk gaan onder leiding van Hugo Reitsma op zoek naar de nieuwe wereldorde. Wat betekenen oorlog, machtspolitiek en economische verschuivingen voor Europa en Nederland? In elke aflevering duiken zij in de geopolitieke actualiteit.
In 2022 werd Boekestijn en De Wijk uitgeroepen tot winnaar in de categorie Nieuws & Politiek tijdens de Dutch Podcast Awards
Reageren?
Op X: @ajboekestijn en @robdewijk
Bluesky: @hugoreitsma.bsky.social
Mail: [email protected]
Over de makers:
Arend Jan Boekestijn is een Nederlands historicus en voormalig politicus. Hij studeerde geschiedenis en politieke wetenschappen aan de Vrije Universiteit in Amsterdam. Boekestijn is voormalig Tweede Kamerlid (tot 2009). Sinds 1989 is hij verbonden aan de vakgroep geschiedenis van de Universiteit Utrecht en sinds 2016 lid van commissie Vrede en Veiligheid van AIV.
Rob de Wijk studeerde eigentijdse geschiedenis en internationale betrekkingen, promoveerde op kernwapenstrategieën, werd hoogleraar in Leiden en richtte in 2007 het Den Haag Centrum voor Strategische Studies op.
Hugo Reitsma studeerde rechten en politicologie. Hij werkte eerder als politiek verslaggever en vanuit verschillende conflictgebieden. Hij is auteur van het boek ‘Boekestijn en De Wijk voorspellen de toekomst’ (november 2023).
See omnystudio.com/listener for privacy information.

Ontwikkeling Russische landmacht | Uitweg voor Rusland zonder gezichtsverlies | Ontzegging Amerikaanse bases in Europa
NAVO-legerleiders herzien de defensieplannen nu Rusland versneld innoveert met AI, drones en aangepaste krijgsmachtdoctrine. Arend Jan Boekestijn en Rob de Wijk schetsen hoe ervaringen uit Oekraïne via een centrum in Polen direct in NAVO-planning en wapenontwikkeling landen, terwijl Europa twijfelt tussen dure hightech systemen en goedkope massaproductie. De nauwe technologische as tussen Rusland en China en de pogingen van Oekraïne om minder afhankelijk te worden van buitenlandse componenten laten zien hoe economisch kwetsbaar moderne oorlogsvoering blijft.
De Russische oorlogsdreiging krijgt tegelijk een rem door binnenlandse terughoudendheid en propaganda-moeheid. Rob de Wijk wijst op Russische doctrine die een directe oorlog met de NAVO koste wat kost wil vermijden, juist omdat mobilisatie en massale verliezen politiek riskant zijn. Russische desinformatie over een vermeende westerse aanval voedt wel angst, maar maakt een openlijke NAVO-oorlog onpopulair, zeker als nucleaire afschrikking van Verenigde Staten, Frankrijk en Groot-Brittannië wordt meegewogen.
De machtsstrijd raakt ook de Amerikaanse bases in Europa en de onderliggende verdragen. Boekestijn en De Wijk verkennen het schrikbeeld waarin een conflict met Donald Trump ertoe leidt dat Europese landen toegang tot bases beperken en Washington desnoods wil blijven zonder toestemming, met directe botsing tussen bondgenoten als gevolg. De discussie over sancties, een onvindbare ‘gouden brug’ voor Poetin en het terzijde schuiven van internationale rechtsorde laat zien hoe snel de wereld terugglijdt naar een geopolitieke jungle waarin vooral kleine landen veel te verliezen hebben.
[Samenvatting geschreven door AI en gecontroleerd door mens]
Over de Podcast
Arend Jan Boekestijn en Rob de Wijk gaan onder leiding van Hugo Reitsma op zoek naar de nieuwe wereldorde. Wat betekenen oorlog, machtspolitiek en economische verschuivingen voor Europa en Nederland? In elke aflevering duiken zij in de geopolitieke actualiteit.
In 2022 werd Boekestijn en De Wijk uitgeroepen tot winnaar in de categorie Nieuws & Politiek tijdens de Dutch Podcast Awards
Reageren?
Op X: @ajboekestijn en @robdewijk
Bluesky: @hugoreitsma.bsky.social
Mail: [email protected]
Over de makers:
Arend Jan Boekestijn is een Nederlands historicus en voormalig politicus. Hij studeerde geschiedenis en politieke wetenschappen aan de Vrije Universiteit in Amsterdam. Boekestijn is voormalig Tweede Kamerlid (tot 2009). Sinds 1989 is hij verbonden aan de vakgroep geschiedenis van de Universiteit Utrecht en sinds 2016 lid van commissie Vrede en Veiligheid van AIV.
Rob de Wijk studeerde eigentijdse geschiedenis en internationale betrekkingen, promoveerde op kernwapenstrategieën, werd hoogleraar in Leiden en richtte in 2007 het Den Haag Centrum voor Strategische Studies op.
Hugo Reitsma studeerde rechten en politicologie. Hij werkte eerder als politiek verslaggever en vanuit verschillende conflictgebieden. Hij is auteur van het boek ‘Boekestijn en De Wijk voorspellen de toekomst’ (november 2023).
See omnystudio.com/listener for privacy information.

Europa overweegt Ruslandgezant | Poetin in Beijing | Iran bedreigt Europese internetverbindingen
Rusland zet de Baltische staten onder druk met drones, jamming en nucleaire oefeningen. Arend Jan Boekestijn en Rob de Wijk duiden hoe Moskou een dreiging construeert via Estland en Letland, interne verdeeldheid aanwakkert en tegelijk met grote nucleaire manoeuvres zijn militaire zwakte maskeert. De rekrutering hapert, premies exploderen en zelfs Chinese schepen worden geraakt door Russische drones in de Zwarte Zee.
China maakt van Rusland steeds duidelijker een energie-afhankelijke vazalstaat. Xi Jinping koopt fors meer Russische olie en gas, terwijl westerse sancties worden omzeild via derde landen en tijdelijke uitzonderingen. Boekestijn en De Wijk bespreken hoe de groeiende afhankelijkheid de Chinese politieke invloed vergroot en waarom vredesgezanten als Angela Merkel nu nog weinig kansrijk zijn tegenover Vladimir Poetin.
Iran drijft de olieprijs op met een geblokkeerde Straat van Hormuz en bijna volle opslagtanks. Teheran dreigt buurlanden en overweegt zelfs internetkabels in de zeestraat te saboteren, terwijl de VS stuntelen tussen aanvalsdreiging en twijfelachtige doorbraken in onderhandelingen. De escalatie rond Iran, Israël, Libanon en Gaza zet zowel de wereldeconomie als de Amerikaanse en Israëlische strategie onder zware druk en laat weinig ruimte voor fouten.
[Samenvatting geschreven door AI en gecontroleerd door mens]
Over de Podcast
Arend Jan Boekestijn en Rob de Wijk gaan onder leiding van Hugo Reitsma op zoek naar de nieuwe wereldorde. Wat betekenen oorlog, machtspolitiek en economische verschuivingen voor Europa en Nederland? In elke aflevering duiken zij in de geopolitieke actualiteit.
In 2022 werd Boekestijn en De Wijk uitgeroepen tot winnaar in de categorie Nieuws & Politiek tijdens de Dutch Podcast Awards
Reageren?
Op X: @ajboekestijn en @robdewijk
Bluesky: @hugoreitsma.bsky.social
Mail: [email protected]
Over de makers:
Arend Jan Boekestijn is een Nederlands historicus en voormalig politicus. Hij studeerde geschiedenis en politieke wetenschappen aan de Vrije Universiteit in Amsterdam. Boekestijn is voormalig Tweede Kamerlid (tot 2009). Sinds 1989 is hij verbonden aan de vakgroep geschiedenis van de Universiteit Utrecht en sinds 2016 lid van commissie Vrede en Veiligheid van AIV.
Rob de Wijk studeerde eigentijdse geschiedenis en internationale betrekkingen, promoveerde op kernwapenstrategieën, werd hoogleraar in Leiden en richtte in 2007 het Den Haag Centrum voor Strategische Studies op.
Hugo Reitsma studeerde rechten en politicologie. Hij werkte eerder als politiek verslaggever en vanuit verschillende conflictgebieden. Hij is auteur van het boek ‘Boekestijn en De Wijk voorspellen de toekomst’ (november 2023).
See omnystudio.com/listener for privacy information.